Narzędzie HEARS

Trening empatii

Pojęcie empatii często definiowane jest jako umiejętność współodczuwania z drugim człowiekiem. Jest to dość duże uproszczenie, bo w rzeczywistości nigdy nie jesteśmy w stanie naprawdę powiedzieć, że wiemy, co i jak czuje drugi człowiek nawet, jeśli teoretycznie byliśmy w podobnej sytuacji. Każdy ma przecież swój indywidualny sposób odbierania rzeczywistości, unikalną osobowość i temperament i pełen wachlarz emocji i ich intensywności, które może odczuwać.
W empatii zatem chodzi raczej o umiejętność zestrojenia się z tym, jak dana osoba się zachowuje pod wpływem przeżywanych emocji po to, aby dać jej do zrozumienia, że w tym momencie ma naszą uważność, skupienie i pełną obecność.
Empatyczne nie będą zatem komunikaty:

  • “wiem jak się czujesz, też przez to przechodziłem”,
  • “u mnie to było tak, że…”
  • lub “głowa do góry, jutro będzie lepiej, zobaczysz”,
  • czy próba dawania rad lub rozwiązywania trudności za kogoś.

Empatycznym komentarzem będzie raczej:

  • “jestem przy tobie, możesz na mnie liczyć”,
  • “czego ci teraz potrzeba?”,

w połączeniu z adekwatną, zestrojoną z rozmówcą mową ciała, na przykład spokojnym głosem, otwartą postawę ciała, utrzymywanym kontaktem wzrokowym. Tym będzie właśnie empatyczne słuchanie.

Na nabywaniu umiejętności empatycznego słuchania koncentruje się właśnie narzędziach HEARS, które jest elementem Treningu Empatii.
Każda litera nazwy tego narzędzia odpowiada za jedną konkretną rzecz, która się na empatyczne słuchanie składa. Są to zatem:
H – utrzymaj właściwą postawę ciała (Hold the correct posture)
E – kontakt wzrokowy (Eye contact)
A – oceń uczucia rozmówcy (Assess the speaker’s feelings)
R – odpowiedz na uczucia rozmówcy mimiką twarzy (Respond to the feeling with your face)
S – podsumuj to, co rozmówca powiedział i czuł (Summarize what the person said and felt)

Każdy z tych elementów, w praktyczny sposób i po modelowaniu trenera lub trenerów, jest trenowany przez uczestników treningu. Pracują oni, jak zawsze w trakcie komponentów Treningu Zastępowania Agresji, na swoich indywidualnych, realnych sytuacjach z życia. Dzięki temu nie tylko zdobywają nowe kompetencje, ale mają też natychmiastową okazję do transferu tych umiejętności w swoje realne, codzienne zdarzenia i kształtowania autorefleksji, w odniesieniu do swojego zachowania w sytuacjach interpersonalnych.